Categories: Բլոգ

Երբ պատրաստել միջինքի գաթան

Մեծ Պահքի 24-րդ օրը կոչվում է Միջինք: Այդ ժամանակ Մեծ պահքի օրերը կիսվում են: Մեծ պահքի ընթացքը մեղմելու համար հայոց կենցաղում ընդունված է նշել այդ օրը: Միջինքի տոնը հայկական կենցաղում նշվում է դեռ շատ վաղուց և սիրելի ավանդույթներից է համարվում։ Միջինքի ժամանակ Մեծ պահքը չի ընդհատվում, պահեցողները շարունակում են պահք պահել: Նույնիսկ այդ օրը կարող են իրենց մի փոքր ուրախություն թույլ տալ` չխախտելով պասի խիստ կանոնները։ Ուրախությունն էլ պետք է չափի մեջ լինի, քանի որ պահքը շարունակվում է և այն խախտել չի կարելի, սա վերաբերում է նաև սննդի օգտագործմանը։

Բաղադրություն

Հայկական կենցացում միջինքի տոնի հետ կապված կա մի ավանդույթ, որը կատարվում է գրեթե բոլոր ընտանիքներում: Այդ օրը պատրաստում են հայկական ավանդական գաթա:  Հայկական խոհանոցում միջինքի գաթան ունի մի քանի տարբեր բաղադրատոմսեր քանի որ ամեն մարզ ունի իր հատուկ գաթան` հատուկ բաղադրատոմսով: Շատ կարևոր է, որ գաթան չպարունակի կենդանական ծագման սննդամթերք քանի որ պասի շրջանում դա արգելված է: Միջինքի գաթան չի տարբերվում միայն բաղադրատոմսով, այլ նաև կտրման կարգով և միջուկով: Եվ թե ինչ կդրվի մեջը դա նույնպես հաստատուն չէ, ամեն մարզին հատուկ է իր խորհրդանիշը։

Ավանդույթ

Ավանդության համաձայն՝ Միջինքի օրը ընտանիքներում տան ամենամեծ անդամը գաթա է պատրաստում, որի մեջ մետաղադրամ, ուլունք, փոքրիկ թղթիկների վրա գրված սաղմոսներ, լոբի կամ էլ փայտյա խաչ է դնում և այն կտրում են տան ամենափոքր անդամի մեջքին: Այնուհետև Գաթան բաժանում տան բոլոր անդամներին. Գաթայի մի կտոր բաժին է հասնում նաև անասուններին, հողին: Ում բաժին է հասնում մետաղադրամը, ուլունքը, լոբին կամ փայտյա խաչը, նրան հաջողություն է սպասվում ողջ տարվա ընթացքում, իսկ եթե դանակը հատում է մետաղադրամը, նշանակում է հաջողությունն ամբողջ ընտանիքինն է լինելու:

 

gata_pandok

Recent Posts

Հարիսա՝ Ավանդական հայկական Սուրբ Ծննդյան ուտեստի խորհուրդը և պատմությունը

Հայկական խոհանոցը սերունդների ընթացքում ձևավորվել է որպես ոչ միայն սննդի մշակույթ, այլև ազգային ինքնության կարևոր…

2 օր ago

Անմոռանալի համեր՝ Հայկական ամանորյա աղցանների լավագույն ընտրանին Գաթա Պանդոկի շեֆ-խոհարարից

Ամանորը հայ ընտանիքների կյանքում առանձնահատուկ ժամանակ է, երբ սեղանը դառնում է ոչ միայն կերակուրների հավաքածու,…

1 շաբաթ ago

Գաթան՝ Ամանորի ամենասպասված բույրը

Երբ մոտենում է Ամանորը, հայկական տներում առաջինը փոխվում է ոչ թե զարդարանքը, այլ բույրը։ Տաք…

2 շաբաթ ago

Թոնիր՝ հայոց հողի ներքուստ ծնված հնագույն հրաշք

Հայկական խոհանոցը իր բազմադարյա խորությամբ երբեք ամբողջական չէր լինի առանց թոնրի, այն միստիկ, հողին սերտ…

3 շաբաթ ago

Տաք հայկական ուտեստների հմայքը՝ ձմռան իսկական փրկություն

Հայկական խոհանոցը միշտ առանձնացել է իր սրտաբուխ ու տաք ուտեստներով, որոնք ոչ միայն սեղանը, այլև…

4 շաբաթ ago

Էջմիածնի ավանդական քյուֆթա՝ գյուղական պարզության ու նրբության համադրություն

Էջմիածնում քյուֆթան շատերի համար պարզապես ուտեստ չէ․ այն ընտանիքի տոնական սեղանի խորհրդանիշ է։ Այստեղ այն…

1 ամիս ago