Հայկական խոհանոցը միշտ էլ ավելին է եղել, քան պարզապես ուտեստների հավաքածու։ Այն հիշողություն է, ընտանեկան ջերմություն, սերնդից սերունդ փոխանցվող պատմություն։ Հայաստանում սեղանը այն վայրն է, որտեղ մարդիկ հավաքվում են ոչ միայն ուտելու, այլև միմյանց հետ լինելու, կիսվելու, հիշելու ու նոր հիշողություններ ստեղծելու համար։ Իսկ երբ խոսքը գնում է ընտանեկան հավաքույթների մասին, այդ զգացողությունը կրկնապատկվում է։
«Գաթա Պանդոկը» հենց այն վայրերից է, որտեղ հայկական խոհանոցը հանդիպում է ընտանեկան ջերմ մթնոլորտին։ Այստեղ ամեն սեղան մի պատմություն է, ամեն ուտեստ՝ հիշողության մի մասնիկ, իսկ ամեն հանդիպում՝ պահ, որը ցանկանում ես պահել երկար։
Հայ ընտանիքում սեղանը միշտ եղել է տան կենտրոնը։ Այստեղ են հավաքվել տատիկն ու պապիկը, ծնողները, երեխաները, հարազատներն ու հյուրերը։ Սեղանի շուրջ են պատմվել անցյալի պատմությունները, տրվել խորհուրդներ, լսվել ծիծաղը և նույնիսկ լռությունը՝ լի իմաստով։
«Գաթա Պանդոկում» այդ ավանդույթը շարունակվում է նույն ջերմությամբ։ Այստեղ սեղանները նախատեսված են երկար նստելու համար, առանց շտապելու։ Մարդիկ գալիս են ոչ թե պարզապես ճաշելու, այլ միասին ժամանակ անցկացնելու։ Սա այն վայրն է, որտեղ ընտանեկան ժամանցը դառնում է իրական արժեք, ոչ թե պարզապես օրացույցում նշված միջոցառում։
Հայկական խոհանոցը շատերի համար մանկության համ ունի։ Խաշի բույրը, տոլմայի համը, թարմ թխված գաթայի քաղցրությունը՝ բոլորը միանգամից տեղափոխում են դեպի տուն, դեպի այն ժամանակները, երբ ամբողջ ընտանիքը մեկ սեղանի շուրջ էր հավաքվում։
«Գաթա Պանդոկում» մատուցվող ուտեստները հենց այդ զգացողությունն են արթնացնում։ Այստեղ պատրաստվող յուրաքանչյուր ճաշատեսակ հիշեցնում է տան խոհանոցը, որտեղ ամեն բան արված է հոգատարությամբ և ուշադրությամբ։ Հայկական խոհանոցը այստեղ ներկայացված է իր իսկական տեսքով՝ առանց ավելորդ ձևականության, բայց մեծ սիրով։
Երբ սեղանին հայտնվում են ավանդական մսային ուտեստները, տաք լավաշը, թարմ աղցանները և անուշաբույր ապուրները, սկսվում է ոչ միայն ճաշը, այլ նաև զրույցը։ Մարդիկ կիսվում են օրվա մանրուքներով, հիշում անցյալը, ծիծաղում ու ստեղծում նոր հիշողություններ։
«Գաթա Պանդոկը» առաջարկում է այն միջավայրը, որտեղ ժամանակը կարծես դանդաղում է։ Այստեղ ոչ ոք չի շտապեցնում, ոչինչ չի խանգարում զրույցին։ Ընտանեկան ժամանցը այստեղ բնական է՝ առանց ճնշման կամ աղմուկի։ Սա այն վայրն է, որտեղ կարելի է հանգիստ նստել, վայելել հայկական խոհանոցը և միմյանց ներկայությունը։
Շատ հաճախ «Գաթա Պանդոկում» կարելի է տեսնել մի սեղանի շուրջ նստած մի քանի սերունդների ներկայացուցիչների։ Տատիկն ու պապիկը պատմում են անցյալից, ծնողները լսում ու ժպտում են, իսկ երեխաները՝ բաց աչքերով հետևում պատմություններին։ Այդ պահերին հայկական խոհանոցը դառնում է կապող օղակ սերունդների միջև։
Ուտեստները հիշեցնում են այն ժամանակները, երբ նույն ճաշատեսակները պատրաստվում էին տանը։ Այդ հիշողությունները կենդանանում են յուրաքանչյուր պատառի հետ։ Սա է հայկական խոհանոցի իրական ուժը՝ միավորել, կապել և պահպանել։
Ընտանեկան հավաքույթները պարտադիր չէ, որ լինեն միայն մեծ տոների առիթով։ Երբեմն ամենահիշվող պահերը ստեղծվում են հենց սովորական օրերին։ «Գաթա Պանդոկում» ընտանեկան ժամանցը նույնքան կարևոր է թե՛ տոնական, թե՛ առօրյա օրերին։
Այստեղ մարդիկ գալիս են նշելու ծննդյան օրեր, տարեդարձեր, ընտանեկան փոքր հաղթանակներ կամ պարզապես միասին լինելու համար։ Ամեն առիթ արժանի է լավ սեղանի և ջերմ միջավայրի, իսկ հայկական խոհանոցը այդ ամենին տալիս է իր հատուկ համը։
Տարիներ անց մարդիկ հազվադեպ են հիշում կոնկրետ օրերն ու ժամերը, բայց միշտ հիշում են զգացողությունները։ Հիշում են սեղանի շուրջ ծիծաղը, համեղ ուտեստների բույրը, ընտանիքի անդամների ձայները։ Այդ հիշողությունները ձևավորվում են այն վայրերում, որտեղ մարդիկ իսկապես միասին են լինում։
«Գաթա Պանդոկում» ստեղծված ընտանեկան հավաքույթները հենց այդպիսի հիշողություններ են։ Դրանք մնում են լուսանկարներում, պատմություններում և սրտերում։ Հայկական խոհանոցը այստեղ դառնում է այդ հիշողությունների լեզուն, իսկ ընտանեկան ժամանցը՝ դրանց հիմքը։
Ընտանեկան հավաքույթները կարևոր են յուրաքանչյուր մշակույթում, բայց հայկական մշակույթում դրանք ունեն առանձնահատուկ նշանակություն։ Սեղանը, ուտեստը և մարդիկ միավորվում են մեկ ամբողջության մեջ։ «Գաթա Պանդոկը» այդ ամբողջությունը փոխանցում է իր մթնոլորտով, խոհանոցով և ջերմությամբ։
Այստեղ ընտանեկան ժամանցը դառնում է իրական արժեք, իսկ հայկական խոհանոցը՝ հիշողությունների անբաժան մասը։ Եվ հենց այդ պատճառով «Գաթա Պանդոկում» անցկացրած ժամանակը պարզապես այցելություն չէ, այլ հիշողություն, որը ցանկանում ես կրկնել նորից ու նորից։
Հայկական խոհանոցը հարուստ է ոչ միայն բազմազան ուտեստներով, այլև դրանց շուրջ ձևավորված յուրահատուկ ավանդույթներով ու…
Հայկական խոհանոցը հայտնի է իր հարուստ, խորը և ժամանակի փորձությունը անցած մսային ուտեստներով։ Սակայն այդ…
Հայկական խոհանոցը սերունդների ընթացքում ձևավորվել է որպես ոչ միայն սննդի մշակույթ, այլև ազգային ինքնության կարևոր…
Ամանորը հայ ընտանիքների կյանքում առանձնահատուկ ժամանակ է, երբ սեղանը դառնում է ոչ միայն կերակուրների հավաքածու,…
Երբ մոտենում է Ամանորը, հայկական տներում առաջինը փոխվում է ոչ թե զարդարանքը, այլ բույրը։ Տաք…
Հայկական խոհանոցը իր բազմադարյա խորությամբ երբեք ամբողջական չէր լինի առանց թոնրի, այն միստիկ, հողին սերտ…